از وي خواستيم كه ابتدا در مورد كار خود و ثبت پروژه علمي كه داشته است توضيح دهد؟
 
با توجه به اهمیت صنعت پرورش طیور و تامین گوشت سفید در سفره غذایی، با گذشت زمان و توجه روز افزون به پرورش صنعتي طيور استعداد انسان در زمينه بكارگيري روشهاي مختلف پرورش طيور به حدي پيشرفت كرده كه در زمان كوتاهي مي توان راندمان بالايي از تبديل موادغذايي اوليه به گوشت را به دست آورد.صنعت مرغداري در چندين دهه گذشته با توسعه چشم گيري در نقاط مختلف دنيا روبرو بوده است. نياز روزافزون به پروتئين و جمعيت در حال رشد جوامع انساني به سرعت بر توسعه اين صنعت شتاب بيشتري بخشيده است.به موازات پيشرفت و گسترش صنعت مرغداري، ظهور بيماري ها با خسارت اقتصادي زيادي همراه بوده،از اين رو توجه دست اندركاران اين حرفه را جهت پيشگيري، كنترل و درمان آنها به خود جلب نموده است. يكي از مشكلات عمده و اساسي گریبانگیر صنعت پرورش طيور اعم از صنعتي و سنتي ابتلاء به بيماري هاي مختلف از جمله آنفلوانزا و نيوكاسل مي باشد كه از خطرناكترين و زيان بارترين بيماري هاي طيور به شمار مي رود. بیماری آنفلوانزای پرندگان یک بیماری ویروسی تنفسی در پرندگان اهلی و وحشی میباشد. بطور كلي پرندگان مهاجر( اردك‌هاي وحشي)  مخازن طبيعي اين ويروس در طبيعت مي‌باشند و بدون اينكه به بيماري شديدي مبتلا شوند قادرند ويروس را در محيط اطراف خود منتشر كنند ولي پرندگان اهلي شديداً مستعد ابتلاء به بيماري آنفلوانزاي پرندگان هستند. ويروس ممكن است از طريق فضولات پرندگان وحشي آلوده به ماكيان اهلي انتقال يابد. آنفلونزاي پرندگان  می تواند در بیشترگونه هاي پرندگان بروز نماید .پرندگان آبزي(اعم از وحشی و اهلی) مخازن عمده طبیعی براي ویروسهاي آنفلوانزا می باشند.  همچنين پرندگان مهاجر و از جمله انواع آبزي، دريايي و ساحلي قادر به حمل ويروس تا فواصل خيلي طولاني و انتقال به مناطق جديد مي‌باشند با توجه  به اينكه پرندگان وحشي با شروع فصل سرما از سيبري و حاشيه درياي خزر به تالاب‌هاي انزلي و شمال كشور و يا سواحل جنوبي كشور ايران مهاجرت مي‌نمايند و پرندگان بومي ممكن است با پرندگان وحشي مهاجر ناقل بيماري تماس داشته باشند، خطر شيوع آنفلوانزاي مرغي در بين ماكيان ايراني بسيار محتمل و قريب‌الوقوع مي‌باشد و اين خود خطر جبران ناپذيري بر پيكر صنعت طيور كشورمان خواهد گذاشت. لذا بررسي پرندگان مهاجر از نظر آلودگي و بررسي آنفلوانزا ضروري مي باشد. انتشار سريع و گسترده هر دو بيماري در نقاط مختلف كشور به حدي است كه امروزه نمي توان نقطه اي را پيدا كرد كه بيماري در آنجا شايع نشده باشد. بيماري نيوكاسل يك بيماري ويروسي حاد و واگيردار است. اين بيماري ها در بسياري از كشورها از جمله ايران به عنوان يك عامل محدود كننده صنعت پرورش طيور محسوب مي شوند. بیماری نیوکاسل در ایران  در سال 1329 هجری شمسی به طور رسمی گزارش گردید و علیرغم گذشت  مدت زمان زیاد همچنان شاهد موارد وقوع بیماری  در گله های طیور تجاری و بومی می باشیم. تنها روش کنترل بیماری نیوکاسل اعمال واکسیناسیون مکرر با استفاده از روش های مناسب می باشد. در رابطه با بیماری آنفلونزا در اوایل سال 1377 بیماری شدید و ناشناخته ای در مرغداریهای ایران بویژه در تهران و قزوین بروز کرد و به سرعت منتشر شد.در بررسیهای اولیه این بیماری را نیوکاسل ،برونشیت عفونی و پاستورلوز تشخیص دادند. اما در بررسی های دامپزشکی بر اساس عوارض بالینی و نشانه های کالبد گشائی و همچنین تاریخچه بیماری ، به آنفلوانزا مشکوک شدند. در این حالت سازمان دامپزشکی کشور هم آنتی سرم اختصاصی برضد H9N2 را تهیه کرد و پس از انجام  یکسری آزمایشات سرم شناسی ، تأئید نمودند که ویروس جدا شده آنفلوانزا متعلق به تیپ A و تحت تیپ H9N2 می باشد. این ویروس جدا شده را به انیسیتو ویبریج در انگلستان ارسال نمودندو آنها نیز ضمن تائید آنفلوانزا بودن ، آنرا متعلق به تحت تیپ H9N2 تشخیص دادند. بدین ترتیب ویروس جداسازی شده راA/Chicken/Iran/ZMT101/1998(H9N2))نامیدند.

با توجه به اهميت موضوع و نتايجي كه داشته است،آيا اين پژوهش مورد استقبال مراكز علمي قرار گرفته است؟
با توجه به شیوع و گردش سالانه این دو ویروس در ایران بر این شدیم پژوهشی در زمینه بروز همزمان این دو بیماری و بررسی پدیده تداخل ویروسی و اثرات ناشی از آن را در قالب پایان نامه دکترا با همکاری موسسه تحقیقات واکسن و سرم سازی رازی شیراز و آزمایشگاه رفرنس ویروس شناسی ایتالیا (IZSVe) انجام دهیم. با توجه به نتایجی که بدست آمد موفق به ثبت توالی ژنی ناحیه هماگلوتنین ویروس آنفلوانزا بومی ایران سویه (H9N2) در بانک ژنی NCBI (مرکز ملی اطلاعات زیست‌فناوری به انگلیسی: National Center for Biotechnology Information) یکی از مراکز و شاخه‌های کتابخانه ملی پزشکی ایالات متحده آمریکا می باشد ، شدیم.

قابل ذکر است که در ایران تا کنون مطالعه ای در زمینه تداخل ویروسی بین سویه های بیماریزای H9N2 و نیوکاسل صورت نگرفته است و این پروژه ، اولین بررسی و ارزیابی تحقیقاتی در این زمینه می باشد ، از طرفی با توجه به اینکه بیماری نیوکاسل خسارات قابل توجهی به صنعت طیور کشور وارد می نماید و تعداد قابل توجهی از فارم های ایران درگیر با بیماری آنفلوانزا و نیوکاسل می باشند به طوریکه سالانه قریب یک میلیارد دز واکسن جهت این دو بیماری در کشور مورد استفاده قرار می گیرد لذا بررسی و ارزیابی تحقیقاتی این بیماری در کشور از اهمیت ویژه ای برخوردار است با توجه با اینکه سویه آنفلوانزا مود تحقیق در این مطالعه H9N2 می باشد که در کشورهای دیگر در این خصوص مطالعاتی صورت نگرفته است.
از اینرو این اطلاعات می تواند در رویکردی ویژه در خصوص مسائل مرتبط با پیشگیری و درمان واکسینال و شیمیایی در رابطه با دیگر عوامل بیماریزا را ایجاد کند. لذا با توجه به فرایند تکثیر ویروس ها و نوع تاثیر گذاری در تشدید یا ممانعت از تکثیر یکدیگر میتوان پروتوکلی مناسب و قابل قبول جهت برنامه واکسیناسیون طیور علیه این دو بیماری و نهایتا کاهش خسارات اقتصادی ناشی از بروز بیماری را ارائه کرد.
آيا موفقيت يا پروژه ي جديد علمي ديگري نيز داريد؟
دستاوردهای این مطالعات که به طور پیوسته از سال 1385 تا کنون انجام شده است چاپ 3 مقاله ISI در این زمینه در مجله دامپزشکی International Journal of Animal and Veterinary Advances می باشد با عنوان هایی که در ذیل آمده است :
 
1) Molecular Identification of Avian Respiratory Viral Pathogens in Commercial Broiler Chicken Flocks with Respiratory Disease in Shiraz-Iran During 2009-2010
2) Newcastle Disease and Avian Influenza A Virus in Migratory Birds in Wetland of Boushehr-Iran
3) Isolation and Differentiation of Virulent and Non-Virulent Strains of Newcastle Disease Virus by Polymerase Chain Reaction from Commercial Broiler Chicken Flocks in Shiraz-Iran
همچنین سه مقاله دیگر در این زمینه در مرحله نگارش و در دست انتشار می باشد .

تاثير خانواده در موفقيت شما چگونه بوده است و انتظار شما از مراكز دولتي و علمي كشور چيست؟
قطعا پیشرفت و دستیابی به تمامی موفقیت ها و دستاوردها با کمک خداوند و حمایت خانواده بوده چراکه بدون تشویق ها و دلگرمی خانواده رسیدن به موفقیت امکان پذیر نخواهد بود. تنها انتظاری که از سازمان های دولتی مرتبط با زمینه های علمی میتوان داشت حمایت از برنامه های پژوهشی و فراهم کردن موقعیت های شغلی مناسب در این زمینه است. از خانواده عزیزم بابت تمامی زحمات و دلگرمی هایشان در رسیدن من به اهدافم تشکر میکنم همچنین از تمامی پرسنل موسسه تحقیقاتی واکسن و سرم سازی رازی شیراز که امکانات پژوهش را در اختیار من قرار دادند کمال تشکر را دارم . امیدوارم نتایج این پژوهش ها راه را برای مطالعات بعدی و پیش برد رویکرد کنترل و پیش گیری از بیماری های مشترک بین انسان و دام و طیور را به خوبی فراهم کند .